204 lines
20 KiB
HTML
204 lines
20 KiB
HTML
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8" standalone="yes"?>
|
|
<!DOCTYPE html>
|
|
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="zh" dir="ltr"><head><meta charset="UTF-8"/><link type="text/css" rel="stylesheet" href="main.css"/><title>卷六百九十一</title><style typeof="mw:Extension/templatestyles mw:Transclusion" about="#mwt3"><![CDATA[@media all and (max-width:720px){body.skin-minerva .mw-parser-output table.header{display:table!important}}]]></style></head><body class="mw-content-ltr sitedir-ltr ltr mw-body-content parsoid-body mediawiki mw-parser-output" dir="ltr" data-mw-parsoid-version="0.23.0.0-alpha10" data-mw-html-version="2.8.0" xml:lang="zh"><section data-mw-section-id="0"><span about="#mwt3">
|
|
</span><table class="ws-header" style="border-spacing:0px; padding:0px; width:100%; margin-bottom:0px; border:1px solid var(--border-color-content-added,#93A6C0); background-color: var(--background-color-neutral-subtle,#F9F9F9); color: inherit;text-align:center;" about="#mwt3">
|
|
<tbody><tr><td style="width:25%; text-align: left;"><span style="display:inline-block; inline-size:1em;"/><a rel="mw:WikiLink" href="c692_tai_ping_yu_lan_0690.xhtml" title="太平御覽/0690">服章部七</a> <span style="color:#999"> ◄ </span></td>
|
|
<td style="width:50%; text-align: center;"><b><a rel="mw:WikiLink" href="c0_tai_ping_yu_lan.xhtml" title="太平御覽">太平御覽</a></b><br/>卷六百九十一.服章部八</td>
|
|
<td style="width:25%; text-align: right;"><span style="color:#999"> ► </span> <a rel="mw:WikiLink" href="c694_tai_ping_yu_lan_0692.xhtml" title="太平御覽/0692">服章部九</a><span style="display:inline-block; inline-size:1em;"/></td></tr>
|
|
</tbody></table><table style="width:100%; background:var(--background-color-progressive-subtle,#F8FCFF); color: inherit;font-size:small; border-bottom:1px solid var(--border-color-content-added,#93A6C0)" class="ws-header" about="#mwt3">
|
|
<tbody><tr>
|
|
<td><span style="color: #464646;"><ul id="plainSister-n6849" style="display:inline-block; font-size:93%; line-height:normal; list-style-type:none; list-style-image:none; list-style-position:outside; border:1px solid var(--border-color-base,#AAA); float:right; clear:right; margin:0.5ex 0.5ex 0.5ex 0.5ex; padding:0.0ex 0.0ex 0.0ex 0.0ex; background-color:var(--background-color-base,#FFFFFF);color: inherit;"><li class="noprint sisitem"><span class="sisicon" style="padding-right:1ex;"><span typeof="mw:File/Frameless"><a href="https://zh.wikisource.org/wiki/Special:SiteMatrix" title="Special:SiteMatrix"><img alt="姊妹计划" resource="./File:Wikimedia-logo.svg" src="images/c1004_Wikimedia_logo.svg_20px_Wikimedia_logo.svg.png" decoding="async" data-file-type="drawing" class="mw-file-element" style="width:18px; height:18px; " data-title="Wikimedia-logo.svg-20px-Wikimedia-logo.svg.png"/></a></span></span><a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/Special:SiteMatrix" title="Special:SiteMatrix">姊妹计划</a>: <a rel="mw:WikiLink/Interwiki" href="https://www.wikidata.org/wiki/Q85608238" title="d:Q85608238" class="extiw">数据项</a></li></ul></span>
|
|
<table style="font-size:0.9em; text-align:left; background:var(--background-color-neutral-subtle,#F9F9F9); float:right;color: inherit;">
|
|
<tbody><tr><td style="color: #999999;"/></tr>
|
|
</tbody></table></td></tr>
|
|
|
|
</tbody></table>
|
|
|
|
</section><section data-mw-section-id="1"><h2 id="dan_yi"><span id="id-.E5.96.AE.E8.A1.A3" typeof="mw:FallbackId"/>單衣</h2>
|
|
|
|
<p>《釋名》曰:單衣,言無裡也。</p>
|
|
|
|
<p>《方言》曰:單衣,江淮南楚之間謂之㲲,關之東西謂之單,趙魏之間謂之左衣,古謂之深衣是也。</p>
|
|
|
|
<p>《禮·王制》曰:有虞氏深衣而養老。</p>
|
|
|
|
<p>又《深衣》曰:古者深衣,蓋有制度,以應規矩,繩權衡。短毋見膚,長毋被土,帶下毋壓髀,上毋壓脅。制十有二幅,以應十二月,袂圓以應規,曲袷如矩以應方,負繩及踝以應直,下齊如權以應平。故<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt5" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>齊糸胥。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>《易》曰:坤六二之動,直以方也。下齊如衡者,以安其志而平其心也。五法以施,故聖人服之。故規矩取其無私,繩取其直,權衡取其平,故先王貴之,故可以爲文,可以爲武,可以擯相,可以治軍旅。</p>
|
|
|
|
<p>又《儒行》曰:丘少居魯,衣縫掖之衣。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt6" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>鄭玄曰:縫猶大也。大掖衣大袂單衣,君子有道義者所衣也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/漢書" title="漢書">漢書</a>》曰:江充召見,上衣紗縠單衣曲裾,後垂交輸。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt7" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>張晏曰:曲裾者,人衣也,後垂覆帶半之也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>又曰:趙王彭祖爲人巧佞,持詭辯以中人。每二千石至,彭祖衣皂布單衣,自行迎,多設疑事以詐動之,得二千石失言,中忌諱,輒書之。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:蓋寬饒左遷爲衛司馬,未出殿門,斷其單衣,短令離地,躬按行士卒廬室。</p>
|
|
|
|
<p>《後漢書》曰:馬援爲隗囂使公孫述,述盛陳陛衛,以延援入,交拜禮畢,使出就館。更爲援制都布單衣。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt8" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>《東觀記》曰:都作答。《<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/史記" title="史記">史記</a>》曰:答布千匹。《前書音義》曰:答布,白叠也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>謝承《後漢書》曰:陸閎建武中爲尚書令,美狀什,喜著越布單衣,上見而好之,自是常敕會稽郡獻越布。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:陳留尹苞字延博,與同郡范史云善。二人俱貧,出入共一單衣,到人門外。苞年長,常先著單衣前入,須臾出,解與史云。</p>
|
|
|
|
<p>《魏志》曰:管寧四時祭祀,在遼東時布單衣,親薦饌。</p>
|
|
|
|
<p>王隱《晋書》曰:梁孝王彤,宣帝子,將單衣補車幰,以爲清。參軍王銓曰:「晏嬰大官稱清者,以爲禦食七百家也。公無此費,掖世衣服,使內外相稱。」</p>
|
|
|
|
<p>《晋書》曰:桓溫廢東海王,王著白帢單衣,步下西堂。群臣拜辭,莫不噓欷。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:簡文帝初立,于朝堂服著平巾幘,單衣,東向拜,授璽綬。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:王導傳蘇峻平後,帑藏空竭,庫中惟有練數十萬匹,賣之不售,而國用不足。導患之,與朝賢俱制練布單衣。于是士庶翕然競服之。練遂貴,端至二金。</p>
|
|
|
|
<p>《晋令》曰:朝服皂緣、中單衣。</p>
|
|
|
|
<p>《趙書》曰:勒參軍周承爲館陶令,斷官絹數百匹獄,以八坐議宥之。後每宴大會,使俳兒著介幘,黃絹單衣。優問曰:「汝何官?」答:「我本館陶令。」鬥藪單衣曰:「正坐取是,故入汝輩。」以爲大笑。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt9" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>事具《樂部》。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《梁書》曰:劉曇靜母亡,時天寒,曇靜身衣單布衣,廬于瘞所,晝夜哭臨不絕聲。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:張稷爲吳郡太守,就僕射徵。道由吳,鄉人候稷者滿水陸。稷單衣裝,徑卉骷下,人莫之識。其率素如此。</p>
|
|
|
|
<p>董巴《與服志》曰:羽林左監,虎賁冠鶡,著紗縠單衣。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:虎賁、武騎皆衣虎文單衣,襄邑歲獻織成虎文。</p>
|
|
|
|
<p>應劭《漢官儀》曰:謁者皆著緗幘大冠、白絹單衣。</p>
|
|
|
|
<p>徐野民《車服雜注》曰:元帝召陳郡王隱待詔著作,單衣幘,朝望于著作之省。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:天子郊禮、釋奠,中單衣,絳緣其領袖,其朝服皂緣也。</p>
|
|
|
|
<p>《燕丹子》曰:荊軻抱秦王,乞聽琴聲而死。召姬人鼓琴聲,曰:「羅縠單衣,可掣而絕;八尺屏風,可超而越。」</p>
|
|
|
|
<p>齊桓公夜出迎客,寧戚叩牛角而歌曰:「短布單衣適至骭,終朝飲牛至夜半。」</p>
|
|
|
|
<p>仲長統《滄茉》曰:薊子訓,不知何郡人,到陳公舍,自云︰「今日當死。」陳公與之一著單衣,于是入室寢,日中果死。</p>
|
|
|
|
<p>《<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/傅子" title="傅子">傅子</a>》曰:梁冀作火浣布衣,會客賓,行酒失杯而污之。僞怒,解衣而燒之,垢盡火滅,粲然潔白。</p>
|
|
|
|
<p>《世說》曰:王戎性儉,爲其從子婚,與一單衣,後更責償之。</p>
|
|
|
|
<p>《陳留耆舊傳》曰:吳祐爲膠東相,嗇夫孫性盜富戶錢五百,爲父市單衣。父恐,便以單衣詣門自謝,祐以單衣遺其父。</p>
|
|
|
|
<p>《梁冀別傳》曰:冀作狐尾單衣,上短下長。</p>
|
|
|
|
<p>《邊讓別傳》曰:讓才辯俊逸,孔融薦讓于武帝曰:「邊讓爲九州之被則不足,爲單衣襜褕則有餘。」</p>
|
|
|
|
<p>《楊彪別傳》曰:魏文帝令彪著布單衣,待以賓客之禮。</p>
|
|
|
|
<p>《拾遺記》曰:漢末,羽山之民獻赤布,梁冀制爲衣,謂之丹衣。而史家雲單衣則今縫掖也,字異聲同,未知孰是也。</p>
|
|
|
|
<p>《神仙傳》曰:曹公欲煞左慈,將出市,忽失慈所在,乃閉市索之。傳曰:「一目眇,著葛巾幘、單衣。」正爾視之,一市中數萬人皆眇一目,葛巾績,單衣,竟不知所取。</p>
|
|
|
|
<p>《搜神記》曰:永嘉以來,士大夫競服生單衣,識者怪之,曰:「此古者繐衰之布,諸侯大夫所以服天子。」其後湣懷晏駕。</p>
|
|
|
|
<p>馬融《遺令》曰:穿中除五時衣,但得施絳絹單衣。</p>
|
|
|
|
</section><section data-mw-section-id="2"><h2 id="zhong_yi"><span id="id-.E4.B8.AD.E8.A1.A3" typeof="mw:FallbackId"/>中衣</h2>
|
|
|
|
<p>《禮·郊特牲》曰:綉黼、丹朱、中衣,士大夫僭襀。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt10" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>鄭玄注責曰:綉讀爲綃。綃,繒名也。衣制即今中單也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>董巴《漢與服志》曰:祀宗廟,初玄絳領袖爲中衣、絳袴襪,示其赤心其奉神。五郊各從其色。</p>
|
|
|
|
<p>徐廣《與服雜注》曰:夫天子郊禮,釋奠,中衣以絳緣其領袖,其朝皂緣。</p>
|
|
|
|
<p>《魏官儀》曰:皂緣領袖、中單衣。</p>
|
|
|
|
<p>《會稽典錄》曰:鄭弘爲縣嗇夫,民有弟斥兄錢者,未還之。嫂領詣弘,賣中單爲叔還錢。兄聞之慚,遣婦,賫錢還弘不授。</p>
|
|
|
|
</section><section data-mw-section-id="3"><h2 id="qu_ling"><span id="id-.E6.9B.B2.E9.A0.98" typeof="mw:FallbackId"/>曲領</h2>
|
|
|
|
<p>《釋名》曰:曲領,上橫壅頸,其狀曲也。</p>
|
|
|
|
<p>《禮·深衣》曰:曲袷如矩以應方。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt11" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>夾,曲領也。古者方領。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《後漢書》曰:朱勃字叔陽,年十二,能誦《詩》、《書》。嘗候馬援兄况,勃衣方領,能短步。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt12" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>《前書音義》曰:頸下施領正方,學者之服也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
</section><section data-mw-section-id="4"><h2 id="gui_du"><span id="id-.E8.A2.BF.E4.99.B1" typeof="mw:FallbackId"/>袿䙱</h2>
|
|
|
|
<p>《廣雅》曰:䙱,長襦也。</p>
|
|
|
|
<p>《釋名》曰:婦人上服曰袿,其下垂者,上廣下狹,如刀圭也。䙱,屬也。衣裳上下相連屬也。</p>
|
|
|
|
<p>徐廣《輿服雜注》曰:今皇后謁廟,服袿䙱大衣。</p>
|
|
|
|
<p>《後漢書》曰:和憙鄧后性儉約,每有讌會,諸姬貴人競自脩整,簪珥光彩,袿裳鮮明,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt13" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>《說文》曰:簪,竿也。珥,瑣也,以玉充耳。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>后獨省素無飾,其衣有與陰后同色,即時改易。</p>
|
|
|
|
<p>《南史》曰:南岳鄧先生名郁,隱居不仕。魏夫人忽來臨降,乘雲而至,從少嫗三十,並著絳紫羅繡袿袿䙱,年皆可十七八許。</p>
|
|
|
|
<p>傅毅《舞賦》曰:珠翠的皪而炤耀,華袿飛髾而雜纖羅。</p>
|
|
|
|
<p>《婦人集·張君平與妹憲書》曰:念諸里舍,皆富財賄,袿䙱襲蔽,紛華照曜,于是之際,想汝懷愧。</p>
|
|
|
|
</section><section data-mw-section-id="5"><h2 id="fu"><span id="id-.E9.9F.A8" typeof="mw:FallbackId"/>韨</h2>
|
|
|
|
<p>《釋名》曰:韨韠,所以蔽前也,婦人蔽膝亦如之。齊人謂之巨巾,田家婦女出至田野,以覆其頭,故因以爲名也。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:跪襜,跪時襜然張也。</p>
|
|
|
|
<p>《爾雅》曰:衣蔽前謂之襜。</p>
|
|
|
|
<p>《易·困卦》曰:朱韨方來。</p>
|
|
|
|
<p>《詩》曰:赤芾在股,邪幅在下。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt14" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>帶,太古蔽膝之象也。冕服謂之帶,其他服謂之亸,以韋爲之。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《禮》曰:一命缊韨<span about="#mwt15" typeof="mw:Transclusion">|</span>衡,再命赤韨幽衡。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt16" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>韨之言蔽也。缊,赤黃之色,所謂韨也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>又曰:韠,君朱,大夫素,士爵韋。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt17" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>韡以言蔽也。以爲之象裳也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>圓史直,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt18" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>日韡制。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>天子直,公侯前後方,大夫前方後挫角,士前後正。韠,下廣二尺,上廣一尺,長三尺。</p>
|
|
|
|
<p>又《明堂位》曰:有虞氏服韨,夏<span typeof="mw:LanguageVariant" data-mw-variant="{"disabled":{"t":"后"}}"/>氏山,殷火,周龍章。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt19" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>鄭玄曰:韨,韡也。舜始作之,以尊祭服,禹湯至周,增以益之文,後王彌飾也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《漢書·東方朔傳》曰:館陶公主迎武帝,蔽膝登階也。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:王莽妻著布蔽膝見客。</p>
|
|
|
|
<p>《魏志》曰:武帝《內誡令》云︰「今貴人位爲貴人,金印藍紱,女人爵位之極。」</p>
|
|
|
|
<p>又文帝《與于禁詔》曰:昔漢高祖脫衣以衣韓信,光武解綬以帶李忠,誠皆人主當時貴敬功勞勤心之至也。封賜將軍以魏王時所珮朱韨及遠游冠。</p>
|
|
|
|
<p>《吳志》曰:孫權潘夫人有娠,夢人以龍頭授己,以蔽膝授之,生亮。</p>
|
|
|
|
<p>《五經要義》曰:韠者,舜所制也。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:天子朱紱,諸侯赤韨,赤盛色也。</p>
|
|
|
|
<p>又曰:太古之時,未有布帛,人食禽獸肉而衣其皮,知蔽前,未知蔽後。至舜冕服旣備,故復製之,示不忘古。韠名有三,朝廷則謂之韠,宗廟則謂之韎韐。</p>
|
|
|
|
<p>《五經異義》曰:韨者,大帶之飾,非韠也。</p>
|
|
|
|
<p>董巴《漢與服志》曰:五霸遞興,戰兵不息。韨非兵飾,于是去韨。</p>
|
|
|
|
<p>《白虎通》曰:紼有何謂也?紼者,蔽也。行蔽前者,示有事,因以別尊卑,彰有德也。</p>
|
|
|
|
<p>徐廣《與服儀注》曰:蔽膝,古之韨也。戰國連兵,以韍非兵飾,去之,漢明帝復製紱。</p>
|
|
|
|
<p>《環濟要略》曰:凡韠以韋爲之,以象裳色。湯至周增以畫文。夏山,取仁可依,殷火,取其明,周龍章,取其變化。</p>
|
|
|
|
<p>《莊子》曰:祝牧謂其妻曰:「天下有道,我韨子珮;天下無道,我負子戴。」<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt20" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>當隱藏也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《拾遺記》曰:孔子生,有麟吐玉書于闕里人家,文云︰「水精之子,繼商周而素王出。故蒼龍繞室,五星降庭。」徵在賢明,知爲神異,乃以綉紱系麟角而去。夫子系殷湯水德而素王,至敬王之末,魯定公二十四年,魯人鉏商田于大澤,得麟以示夫子,知命之終,乃抱麟解紱而涕泗焉。</p>
|
|
|
|
</section><section data-mw-section-id="6"><h2 id="pan_nang"><span id="id-.E9.9E.B6.E5.9B.8A" typeof="mw:FallbackId"/>鞶囊</h2>
|
|
|
|
<p>《禮》曰:男鞶革,女鞶絲。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt21" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>鞶,小囊盛帨巾者。男用韋,女用繒。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《禮》曰:鞶厲游纓。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt22" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>杜預曰:鞶,紳帶,一名大帶。厲,大帶之垂也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
|
|
|
<p>《白虎通》曰:男子有鞶者,爾有金革之事。</p>
|
|
|
|
<p>《東觀漢記》曰:鄧遵破諸羌,詔賜遵金剛鮮卑緄帶一具,虎頭鞶囊一。</p>
|
|
|
|
<p>《晋書》曰:鄧攸祖殷,亮直强正,爲淮南太守。夢行水邊,見一女子,猛獸自後斷其鞶囊。占者以爲,水女汝字也。斷鞶囊,新虎頭代舊虎頭也。若不作汝陰,當作汝南,後爲汝南太守。</p>
|
|
|
|
<p>《曹瞞傳》曰:太祖爲人坦易無威重,身珮小鞶囊以盛手巾細物。</p>
|
|
|
|
<p>《鄴中記》曰:石虎段虎頭鞶囊爲龍頭鞶囊。</p>
|
|
|
|
<p>楊子《法言》曰:今之學也,非獨爲之華藻,從而綉其鞶囊。</p>
|
|
|
|
<p>班固《與弟超貢》曰:遺仲叔虎頭旁囊,金銀鈎。</p>
|
|
|
|
<p>謝承《與步騭書》曰:所在近此,無它異物,裁奉織成虎頭綬囊,可以服之。</p>
|
|
|
|
<p>孔珠《與王佐長史書》曰:朝不著鞶囊,不知爲何不?答曰:尋此鞶囊,是《內則》施鞶之遺象,此爲針綫之屬,非朝服所宜著。</p>
|
|
|
|
</section></body></html>
|