120 lines
25 KiB
HTML
120 lines
25 KiB
HTML
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8" standalone="yes"?>
|
||
<!DOCTYPE html>
|
||
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="zh" dir="ltr"><head><meta charset="UTF-8"/><link type="text/css" rel="stylesheet" href="main.css"/><title>卷五百三十</title><style typeof="mw:Extension/templatestyles mw:Transclusion" about="#mwt3"><![CDATA[@media all and (max-width:720px){body.skin-minerva .mw-parser-output table.header{display:table!important}}]]></style></head><body class="mw-content-ltr sitedir-ltr ltr mw-body-content parsoid-body mediawiki mw-parser-output" dir="ltr" data-mw-parsoid-version="0.23.0.0-alpha10" data-mw-html-version="2.8.0" xml:lang="zh"><section data-mw-section-id="0"><span about="#mwt3">
|
||
</span><table class="ws-header" style="border-spacing:0px; padding:0px; width:100%; margin-bottom:0px; border:1px solid var(--border-color-content-added,#93A6C0); background-color: var(--background-color-neutral-subtle,#F9F9F9); color: inherit;text-align:center;" about="#mwt3">
|
||
<tbody><tr><td style="width:25%; text-align: left;"><span style="display:inline-block; inline-size:1em;"/><a rel="mw:WikiLink" href="c531_tai_ping_yu_lan_0529.xhtml" title="太平御覽/0529">禮儀部八</a> <span style="color:#999"> ◄ </span></td>
|
||
<td style="width:50%; text-align: center;"><b><a rel="mw:WikiLink" href="c0_tai_ping_yu_lan.xhtml" title="太平御覽">太平御覽</a></b><br/>卷五百三十.禮儀部九</td>
|
||
<td style="width:25%; text-align: right;"><span style="color:#999"> ► </span> <a rel="mw:WikiLink" href="c533_tai_ping_yu_lan_0531.xhtml" title="太平御覽/0531">禮儀部十</a><span style="display:inline-block; inline-size:1em;"/></td></tr>
|
||
</tbody></table><table style="width:100%; background:var(--background-color-progressive-subtle,#F8FCFF); color: inherit;font-size:small; border-bottom:1px solid var(--border-color-content-added,#93A6C0)" class="ws-header" about="#mwt3">
|
||
<tbody><tr>
|
||
<td><span style="color: #464646;"><ul id="plainSister-n5985" style="display:inline-block; font-size:93%; line-height:normal; list-style-type:none; list-style-image:none; list-style-position:outside; border:1px solid var(--border-color-base,#AAA); float:right; clear:right; margin:0.5ex 0.5ex 0.5ex 0.5ex; padding:0.0ex 0.0ex 0.0ex 0.0ex; background-color:var(--background-color-base,#FFFFFF);color: inherit;"><li class="noprint sisitem"><span class="sisicon" style="padding-right:1ex;"><span typeof="mw:File/Frameless"><a href="https://zh.wikisource.org/wiki/Special:SiteMatrix" title="Special:SiteMatrix"><img alt="姊妹计划" resource="./File:Wikimedia-logo.svg" src="images/c1004_Wikimedia_logo.svg_20px_Wikimedia_logo.svg.png" decoding="async" data-file-type="drawing" class="mw-file-element" style="width:18px; height:18px; " data-title="Wikimedia-logo.svg-20px-Wikimedia-logo.svg.png"/></a></span></span><a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/Special:SiteMatrix" title="Special:SiteMatrix">姊妹计划</a>: <a rel="mw:WikiLink/Interwiki" href="https://www.wikidata.org/wiki/Q85605034" title="d:Q85605034" class="extiw">数据项</a></li></ul></span>
|
||
<table style="font-size:0.9em; text-align:left; background:var(--background-color-neutral-subtle,#F9F9F9); float:right;color: inherit;">
|
||
<tbody><tr><td style="color: #999999;"/></tr>
|
||
</tbody></table></td></tr>
|
||
|
||
</tbody></table>
|
||
|
||
</section><section data-mw-section-id="1"><h2 id="zhai_jie"><span id="id-.E9.BD.8B.E6.88.92" typeof="mw:FallbackId"/>齋戒</h2>
|
||
|
||
<p>《易·系上》曰:明于天之道,而察于民之故,是興神物,以前民用,聖人以此齋戒。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt5" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>洗心曰齋,防患曰戒也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《周禮·天官·冢宰》曰:祀五帝,則掌百官之誓戒,與其具修。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt6" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>祀五帝謂四郊及明堂。誓戒,要之以刑,重失禮也。《明堂位》所謂各揚其職,百官廢職服大刑,是其辭之略也。具所當共修掃除糞灑。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>前期十日,帥執事而卜日,遂戒。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt7" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>前期,前所諏之日也。十日,容散齋七日,致齋三日。執事,宗伯太卜之屬。旣卜,又戒百官以始齋。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《禮記·曲禮》曰:齋者不樂不吊。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt8" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>爲哀樂則失正,散其思也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《檀弓》曰:是故君子非有大故,不宿于外;<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt9" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>大故謂哀憂。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>非致齋也,非疾也,不晝居于內。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt10" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>內,正寢之中。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《王制》曰:天子齋戒受諫。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt11" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>歲中群臣奉歲事,諫王所當改爲也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>司會以歲之成質于天子。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt12" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>司會,冢宰之屬,掌計要者,成計要也。質猶平也,平其計要。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>冢宰齋戒受質。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt13" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>贊王受之。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>大樂正、大司寇、市三官以其成從質于天子。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt14" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>大樂正,于周宗伯之屬。市,司市也,于周司徒之屬。從,從于司會也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>大司徒、大司馬、大司空齋戒受質,百官各以其成質于三官。大司徒、大司馬、大司空以百官之成質于天子,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt15" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>百官,此三官之屬。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>百官齋戒受質。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt16" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>受,平報也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《郊特牲》曰:孔子曰:「三日齋,一日用之,猶恐不敬。二日伐鼓,何居?」<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt17" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>居讀爲姬,語之助。何居,怪之也。伐猶擊也。齋者止樂,而二日擊鼓,則是成一日齋也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《郊特牲》曰:齋之玄也,以陰幽思也。故君子三日齋,必見其所祭者。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt18" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>齋三日者,思其居處,思其笑語,思其志意,思其所樂,則見之也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《玉藻》曰:將適公所,宿齋戒,居外寢。</p>
|
||
|
||
<p>又《祭義》曰:古者天子、諸侯必有養獸之官,及歲時,齋戒、沐浴而躬朝之,犧<dfn class="unicode-pua" style="border: 1px solid orange; background: yellow; font-style: normal; cursor: help;" title="此处原字符使用了Unicode私有区编码而无法识别,请协助查实修正。原字符为:,请注意在不同系统中的显示可能完全不同。" about="#mwt19" typeof="mw:Transclusion"></dfn>祭牲必於是取之,敬之至也。</p>
|
||
|
||
<p>又《祭義》曰:致齋于內,散齋于外。齋之日,思其居處,思其笑語,思其志意,思其所樂,思其所嗜。齋三日,乃見其所爲齋者。</p>
|
||
|
||
<p>又《祭統》曰:及時將祭,君子乃齋。齋之爲言齊也。齋不齊,以致齊者也。是故君子非有大事也,非有恭敬也,則不齋。不齋,則于物無防也,嗜欲無止也。及其將齋也,防其邪物,訖其嗜欲,耳不聽樂,故記曰:「齋者不樂。」言不敢散其志也。心不苟慮,必依于道。手足不苟動,必依于禮。是故君子之齋也,專致其精明之德也。故散齋七日以定之,致齋三日以齊之。定之之謂齋。齋者,精明之至也,然後可以交于神明也。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt20" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>定者,定其志意。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>是故,先期旬有一日,宮宰宿夫人。夫人亦散齋七日,致齋三日。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt21" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>官宰,守宮官者也。宿讀爲肅。肅猶戒也,戒輕肅重也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>君致齋于外,夫人致齋于內,然後會于太廟。</p>
|
||
|
||
<p>又《坊記》曰:子云︰「七日戒,三日齋,承一人焉以爲尸,過之者趨走,以教敬也。」<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt22" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>戒謂散齋也。承猶事也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《表記》曰:子曰:「齋戒以事鬼神,擇日月以見君,恐民之不敬也。」</p>
|
||
|
||
<p>《禮記外傳》曰:凡大小祭禮,必先齋,敬事天神人鬼也。齋者,敬也。齋其心,思其貌,然後可以入廟。齋必變食,去其葷膻。居必遷坐,易其常處也。故散齋于外,致齋于內。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt23" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>外者,公寢也。內者,寢中小室。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>大祀散齋七日,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt24" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>祭曰猶遠客意散。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>致齋三日,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt25" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>致者,至也。就祭曰近。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>則十日齋矣。祭前旬外之日,則有司戒告內外,內外百官齋謂之夙戒。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt26" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>夙,早也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>中祀七日,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt27" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>則散齋四日。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>小祀三日。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt28" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>《月令》,秦書也。當戰國之際,大小祭祀惟三日,散齋二日,致齋一日。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《春秋合誠圖》曰:黃帝請問太一長生之道,太一曰:「齋戒六丁,道乃可成。」<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt29" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>丁取能丁寧,常戒懼也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《家語》曰:季桓子將祭,齋三日,而二日鍾鼓之音不絕。冉有問于孔子,子曰:「孝子之祭也,散齋七日,慎思其事;致齋三日而一用之,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt30" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>精一而用之也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>猶恐不敬。而二日伐鼓,何其?」</p>
|
||
|
||
<p>《論語·鄉黨》曰:齋,必有明衣,布。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt31" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>明衣親身名,所以自潔清也。其物以布爲之。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>齋,必變食,居必遷坐。</p>
|
||
|
||
<p>又《述而》曰:子之所慎:齋,戰,疾。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt32" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>此三者,人所不能慎,而夫子慎之。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/史記" title="史記">史記</a>》曰:藺相如謂秦王曰:「趙送璧時,齋五日。今大王亦宜齋。」遂許齋五日,舍相如廣成傳舍。秦王齋五日後,乃設九賓于庭,引相如。</p>
|
||
|
||
<p>又曰:秦二世夢白虎嚙其左驂馬,殺之,心不樂。問占夢人,曰:「涇水爲祟。」二世乃齋望夷宮,閻樂殺之,更立子嬰爲王。</p>
|
||
|
||
<p>《<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/漢書" title="漢書">漢書</a>》曰:蕭何薦韓信于漢王。何曰:「王宜擇日齋戒,設壇場具禮,乃可拜爲大將軍。」至拜,乃韓信也,一軍大驚也。</p>
|
||
|
||
<p>又曰:宣帝詔曰:「乃者鳳凰甘露降集京師,嘉瑞見,修興太一、五帝、后土之祠,祈爲百姓蒙福。鸞鳳萬舞,集止于旁。齋戒之暮,神光顯著;薦鬯之夕,神光交映。或降于天,或登于地,或從四方來集于壇。上帝嘉饗,海內承福。」</p>
|
||
|
||
<p>《續漢書》曰:殤帝崩,太后與兄車騎將軍鄧騭定策禁中。其夜,使騭持節,以王青蓋車迎安帝,齋于殿中。</p>
|
||
|
||
<p>范曄《後漢書》曰:周澤字稚都,爲太常。嘗臥疾齋宮。其妻哀澤老病,就問所苦。澤大怒,以妻子犯齋禁,遂收送謝罪。當世疑其詭譎,時人語曰:「生世不諧,作太常妻。一歲三百六十日,三百五十九日齋,一日不齋醉如泥。」</p>
|
||
|
||
<p>干寶《晋紀》曰:劉毅爲司隸校尉,常齋而疾。其妻出看之,表解齋。</p>
|
||
|
||
<p>《唐書》曰:<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/Category:793年_(提及)" title="Category:793年 (提及)" about="#mwt33" typeof="mw:Transclusion"><span title="793年">貞元九年</span></a>冬,德宗以是歲有年,蠻夷朝貢,思親告郊廟,于祀事尤重慎。及將散齋,謂宰臣曰:「在禮,散齋歸正寢,攝心奉祭,不可聞外事。其常務勿奏。」乃齋于別殿。及命皇太子諸王行祭者,皆受誓一日。</p>
|
||
|
||
<p>又曰:貞元中,德宗方有事于郊廟,詔以皇太子爲亞獻,親王終獻。上令問柳冕當受誓戒否。冕奏准開元禮幷以前七日,受誓戒詞云︰「各揚其職,不供其事,國有常刑。」冕以誓皇太子,更其詞云︰「各揚其職,肅奉常儀。」</p>
|
||
|
||
<p>又曰:憲宗元和中,南郊陰氣凝閉,浹旬不開,宰臣議請改日。上曰:「郊廟事重,吾齋戒有日,豈可廢乎?」至享獻之際,景物澄清,人情大悅。</p>
|
||
|
||
<p>《鬼穀子》曰:周有豪士,居鬼穀,號爲鬼谷先生。蘇秦張儀往見之。先生曰:「吾將爲二子陳言至道,子其齋戒,擇日而學。」後秦、儀齋戒而往。</p>
|
||
|
||
<p>《莊子》曰:顔回曰:「吾無以進矣,敢問其方。」仲尼曰:「齋,吾將語若。」顔回曰:「回之家貧,惟不飲酒、不茹葷者數月矣。若此則可以爲齋乎?」曰:「是祭祀之齋,非心齋也。」回曰:「敢問心齋?」仲尼曰:「若一志無聽之以耳,而聽以心,無聽之以心,而聽之以氣,惟道集虛,虛者,心齋也。」</p>
|
||
|
||
<p>又曰:梓慶削大木爲鋸。鋸成,見者驚,猶鬼神。魯侯曰:「子一何巧矣!何術以至此?」曰:「臣工人,何術之有。雖然,有一焉。臣爲鋸,未嘗敢以耗氣也,必齋以靜心。器之所以凝神者,其是與。」</p>
|
||
|
||
<p>又曰:祝宗人玄端以臨牢<dfn class="unicode-pua" style="border: 1px solid orange; background: yellow; font-style: normal; cursor: help;" title="此处原字符使用了Unicode私有区编码而无法识别,请协助查实修正。原字符为:,请注意在不同系统中的显示可能完全不同。" about="#mwt34" typeof="mw:Transclusion"></dfn>,說曰:「汝奚惡死?吾將三月犧。汝十日戒,十日齊,藉白茅加汝肩,尻于綢俎之上。」</p>
|
||
|
||
<p>《韓子》曰:燕王欲巧,衛人請以棘刺之端爲猴。成,功人曰:「君欲觀之,半歲不入宮,不飲酒食肉,雨霽日出視之,晏陰之間,而棘刺之,母猴乃可見也。」燕王固養之,不能觀也。</p>
|
||
|
||
<p>《搜神記》曰:王業,和帝時爲荊州刺史,每出行部,沐浴齋潔以祈于天地,當啓佐愚心,無使有枉百姓。在州七年,惠風大行,苛慝不作。</p>
|
||
|
||
</section><section data-mw-section-id="2"><h2 id="nuo"><span id="id-.E5.84.BA" typeof="mw:FallbackId"/>儺</h2>
|
||
|
||
<p>《禮記·月令》季春日,命國儺,九門磔攘,以畢春風。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt35" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>《洪範傳》曰:言之不從,則有大禍。犬屬金也,故磔之于九門,所以抑金扶木,畢成春功。東方三門不磔,春位不殺,其盛德所在無所攘。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《月令·仲秋》曰:天子乃儺,以達秋氣。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt36" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>此儺之陽氣,恐陽暑至此不衰,害亦將及,故儺以通秋氣。方欲助秋,故不磔犬。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《月令·季冬》曰:命有司大儺,旁磔以送寒氣。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt37" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>大儺爲歲終逐陰除疫以送寒氣,故周官命方相氏率百隸索室驅疫以逐之。旁謂王城四旁十二門也。磔謂磔犬于門也。春磔九門,冬禮大,故遍磔于十二門,所以扶陽抑陰之義。犬屬金,冬盡春興,春爲木,故殺金以助木氣。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>又《郊特牲》曰:卿人裼,<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt38" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>裼,强鬼也。謂時儺索室驅疫逐强鬼也。裼或爲獻,或爲儺。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small>孔子朝服立于阼,存室神也。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt39" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>神依人也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《禮記外傳》曰:方相氏之官,歲有三時,率領群隸,驅索癘疫之氣于宮室之中,亦攘送之義也。天以一氣化萬物,五帝各行其德,餘氣留滯則傷後時,謂之不和,而灾疫興焉。大儺者,貴賤至于邑里,皆得驅疫。命國儺者,但于國城中行之耳。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt40" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>名之儺者,取群爲儺儺之聲。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《周禮·夏官》曰:方相氏掌蒙熊皮,黃金四目,玄衣朱裳,執戈揚盾,帥百隸而時儺,以索室驅疫。<small style="color:var(--color-destructive--visited,#996666)" about="#mwt41" typeof="mw:Transclusion"><span style="color:transparent;font-size:0px">〈</span>蒙,冒也。冒熊皮者,以驚驅疫癘之鬼,如今<dfn class="unicode-pua" style="border: 1px solid orange; background: yellow; font-style: normal; cursor: help;" title="此处原字符使用了Unicode私有区编码而无法识别,请协助查实修正。原字符为:,请注意在不同系统中的显示可能完全不同。"></dfn>頭也。時儺,四時作,方相氏以儺却區惡也。《月令》:季冬命國儺。索,搜也。<span style="color:transparent;font-size:0px">〉</span></small></p>
|
||
|
||
<p>《續漢書》曰:先臘一日大儺,謂之逐疫。其儀選中黃門子弟十二已下,百二十人爲侲子,皆赤幘皂制,執大鞀。方相氏服如周制。及十二獸裳,衣毛角。中黃門行人冗從、僕射將之以逐惡鬼于禁中。設桃梗、鬱壘、葦茭畢,執事者皆罷葦戟桃枝,以賜公卿、將軍、特進、諸侯。</p>
|
||
|
||
<p>《禮緯》曰:顓頊有三子,生而亡去,爲疫鬼。一居江水,是爲虐鬼魅鬼;一居人宮室區隅,善驚人小兒。于是常以正歲十二月,令禮官方相氏掌熊皮,黃金四目,玄衣纁裳,執戈揚盾,帥百隸及童子而時儺,以索室而驅疫鬼,以桃弧葦矢工鼓且射之,以赤丸五穀播灑之,以除疫殃。</p>
|
||
|
||
<p>《後魏書》曰:高宗<a rel="mw:WikiLink" href="https://zh.wikisource.org/wiki/Category:需要指定公元的紀年" title="Category:需要指定公元的紀年" about="#mwt42" typeof="mw:Transclusion"><span title="請指定為“462年”或“553年”">和平三年</span></a>十二月,因歲除大儺之禮,遂耀兵武。更爲制令,步兵陳于南,騎士陳于北,各擊鍾鼓,以爲節度。其步兵所衣,青赤黃黑,別無部隊楯槊矛戟,相次周回轉易,以相赴就,有飛龍騰蛇之變。爲函箱魚鱗四門之陣,凡十餘法,跽起前却,莫不應節。陣畢,南北二軍皆鳴鼓角,衆盡大噪,各令騎將交去來挑戰,步兵更進退以拒擊。南敗北捷,以爲盛觀。自後踵以爲常。</p>
|
||
|
||
<p>《唐書》曰:舊驅儺侲子等,金吾將軍幷具欄笏,引入閣門。謹按大儺者,所以驅除群厲,合資威武,盛其光儀。欄笏之制,常參朝服。舊制未稱,今請各依錦綉,具帑襪帶儀刀部引出入。</p>
|
||
|
||
<p>《建康實錄》曰:孫興公嘗著戲爲儺,至桓宣武家。宣武覺其對不凡,推問之,乃興公。</p>
|
||
|
||
<p>《宣城記》曰:吳時洪臣爲廬陵太守,有清稱。征還,船輕,皆載土。時歲暮除,逐人就乞,見土而去。</p>
|
||
|
||
<p>《莊子》曰:游島問雄黃曰:「今逐疫出魅,擊鼓呼噪,何也?」雄黃曰:「黔首多疫,黃帝氏立巫咸,使黔首沐浴齋戒,以通九竅;鳴鼓振鐸,以動其心;勞形趨步,以發陰陽之氣;飲酒茹葱,以通五藏。夫擊鼓呼噪,逐疫出魅鬼,黔首不知,以爲魅祟也。」</p>
|
||
|
||
<p>張衡《東京賦》曰:卒歲大儺,驅逐群厲;方相秉鉞,巫覡操茢;侲子萬童,丹首玄裳;桃弧棘矢,所發無臬;飛礫雨散,㓻殫畢斃;惶火馳而星流,逐赤疫于四裔。然後淩天地,絕飛梁,囚耕父于清泠,溺女魅于神潢。</p>
|
||
|
||
<p>廉品《大儺賦》曰:于吉日之上戊,將大蠟于臘烝。先茲日之酉久,宿潔靜以清澄。乃班有司,聚衆大儺。天子坐華殿,臨朱軒,憑玉幾,席文旃,率百隸之侲子,群鼓噪于宮垣。</p>
|
||
|
||
</section></body></html>
|